Czytelnia



Mykietyna „gra na czasˮ

Tegoroczna odsłona Festiwalu Muzyki Polskiej dostarczyła dość rzadkiej na terenie Krakowa możliwości obcowania na żywo z dziełami jednego z najciekawszych i bardziej rozpoznawalnych poza granicami kraju współczesnych twórców – Pawła Mykietyna. Jego zróżnicowany dorobek – wystarczy wspomnieć szeroko zakrojoną działalność kompozytora na polu muzyki teatralnej i filmowej (...)

Między realem a wirtualem, czyli kilka słów o (nie tylko) dialogowej naturze memów internetowych

Memy internetowe są obecnie niewątpliwie jednym z najbardziej wyrazistych przejawów aktywności użytkowników sieci. Wyrastają z kultury uczestnictwa, czerpiącej z dobrodziejstw WEB 2.0 i tak popularnych dziś mechanizmów wiki[1]. Stanowią o kolorycie swoistego folkloru sieciowego, są e-znakami[2] – jak określa je Magdalena Kamińska (...)

Słuchając świata. Rozmowa z prof. Anną Czekanowską-Kuklińską

Dzieciństwo   Pamięta pani swój pierwszy kontakt z muzyką tradycyjną?   To dziwne, bo ja miałam ze wsią do czynienia od dzieciństwa. Moje najdawniejsze wspomnienia łączą się z Podolem, gdzie się wychowywałam w majątku znajomych. To był kontekst nieco, powiedziałabym, ziemiański. To była oczywiście wieś ukraińska. Wtedy nie (...)

Vel. O afazji Sławomira Mrożka

Baltazar. Autobiografia Sławomira Mrożka jest książką na wskroś nieinteresującą. Jeden fakt stanowi o tej książki istnieniu i pozwala o niej mówić. Fakt ten, paradoksalnie, przynależy do kategorii pozajęzykowej, gdyż dotyczy afazji, która dotyka Mrożka (jako wynik udaru mózgu) w niedzielę 15 maja 2002 roku. „Afazja jest (...)

„Potrzebna mi noga tego faceta” – oblicza niepełnosprawności w komiksie superbohaterskim

Uniwersum komiksowe Marvela przeszło długą drogę, by zdecydować się pokazać niepełnosprawność bohaterów jako integralną część ich osobowości. Od traktowania jej jako nieznaczącego epizodu, mającego urozmaicić lub związać akcję, do prezentowania jej jako codzienności, z którą muszą żyć Murdock czy Barton, minęło bowiem kilkanaście (...)

Słuchać inaczej – o tym, „jak nasze niedoskonałości pokazują nam dokładnie, co powinniśmy robić”

Teoria krytyczna niepełnosprawności dla opornych W przedmowie do najnowszej edycji klasycznego dla krytycznych nauk o niepełnosprawności (ang. critical disability studies) Extraordinary bodies. Figuring physical disability in American culture and literature Rosemarie Garland-Thomson komentuje po 20 latach od premiery książki: „Większość osób nie wie, jak o tym (...)

Symetria nie istnieje, chyba że ją stworzysz. Sztuka Joanny Pawlik

Kobieta w czarnym kostiumie na tle morza, przykuca, powoli wstaje, rozprostowuje ręce, łapie równowagę. To trudne, bo jedna z jej nóg kończy się mniej więcej w połowie uda. Zaciekawieni przechodnie patrzą na jej zmagania z niestabilną, miękką powierzchnią i własnym ciałem. To ciało, punkt centralny wideoperformansu Joanny Pawlik pod tytułem (...)

Zespół Downa i popkultura. Wizerunki osób z niepełnosprawnością intelektualną w serialach

Nie trzeba oglądać polskich telenowel, by kojarzyć postać Maćka z Klanu, który stał się najpopularniejszą osobą z zespołem Downa w Polsce. Dlaczego jednak Jamie Brewer, występująca w serialu American Horror Story, także dotknięta trisomią 21, stała się celebrytką, zaś Piotr Swend, od dwudziestu (...)

Niepełno(s)prawni. Gdzie kończy się definicja Człowieka?

Niepełnosprawność to jedna z tych kategorii, co do których większość ludzi jest przekonana, iż doskonale zdaje sobie sprawę z ich znaczenia. Obawiam się, że do tej większości nie należę. Być może jest to związane z kilkuletnim doświadczeniem współtworzenia młodzieżowego teatru ramię w ramię z osobami określanymi właśnie jako niepełnosprawne. (...)

Niepełnosprawność w plakatach propagandowych I wojny światowej

Jednym z głównych następstw I wojny światowej była wielomilionowa rzesza rannych i niepełnosprawnych żołnierzy. W ten ponury sposób konflikt zakończył się dla aż 2 mln żołnierzy brytyjskich, z których 40 tys. straciło przynajmniej jedną kończynę. Rany rąk lub nóg były najpowszechniejszymi urazami, występując u ok. 70% (...)

Odrzucony Thor kuleje

Wielu z nas – mniej lub bardziej otwarcie – podziwia jakichś superbohaterów, ma swoich ulubionych, opowiada się po jednej ze stron w Wojnie Bohaterów i woli Magneto od Profesora X (lub odwrotnie). Częściowo nasza sympatia dla nich wynika zapewne i stąd, że są oni w stanie przekroczyć (...)

„To jakiś całkiem nowy świat…”– wytwarzanie więziennej wspólnotowości w serialu Orange Is the New Black

Telewizyjne seriale posiadają moc tworzenia wspólnot – wie to każdy, kto choć raz dał się pochłonąć niekończącym się dyskusjom na temat losów ulubionych bohaterów, wymieniając spostrzeżenia z innym fanem tej samej produkcji. Potencjał dotyczący wspólnotowości kryje się jednak nie tylko w samym medium serialu (...)