Sztuka



Sen o uwięzieniu w jaskini

Przedstawiciel amerykańskiego pragamtyzmu, Richard Shusterman w swojej koncepcji kładł nacisk na doświadczenie, w którym świadomy ruch ciała miał być punktem zapalnym dla zmiany sposobu myślenia. Wydaje się, że ten model filozofowania jest szczególnie bliski Mikołajowi Szpaczyńskiemu, działającemu na Śląsku artyście, urodzonemu w 1989 roku, absolwentowi ASP (...)

Między realem a wirtualem, czyli kilka słów o (nie tylko) dialogowej naturze memów internetowych

Memy internetowe są obecnie niewątpliwie jednym z najbardziej wyrazistych przejawów aktywności użytkowników sieci. Wyrastają z kultury uczestnictwa, czerpiącej z dobrodziejstw WEB 2.0 i tak popularnych dziś mechanizmów wiki[1]. Stanowią o kolorycie swoistego folkloru sieciowego, są e-znakami[2] – jak określa je Magdalena Kamińska (...)

Symetria nie istnieje, chyba że ją stworzysz. Sztuka Joanny Pawlik

Kobieta w czarnym kostiumie na tle morza, przykuca, powoli wstaje, rozprostowuje ręce, łapie równowagę. To trudne, bo jedna z jej nóg kończy się mniej więcej w połowie uda. Zaciekawieni przechodnie patrzą na jej zmagania z niestabilną, miękką powierzchnią i własnym ciałem. To ciało, punkt centralny wideoperformansu Joanny Pawlik pod tytułem (...)

Posthumanizm – nowa definicja lęku?

Czy rzeczywiście posthumanizm przyczynił się do większego namysłu nad zwierzętami? Czy nie stał się przypadkiem wyrazem egoistycznego niepokoju związanego z gwałtownie umierającym środowiskiem naturalnym, co zagraża ludzkiemu istnieniu? Michel Houellebecq stwierdził, że „ludzkość powinna czuć się zaszczycona, jest bowiem pierwszym w całym znanym nam wszechświecie (...)

Polowanie na duchy

Wielu mówiło o zgodności albo sympatii łączącej między sobą rzeczy. Agrypa powiada, że chcąc zbudzić moc gwiazdy, trzeba zwrócić się ku rzeczom, które są do niej podobne, a tym samym przyjmują jej wpływ. I to wzajemne przyciąganie rzeczy nazywa sympatią. Jak smoła, siarka i olej (...)

Zawieszenie porządku. O Fototeatrzyku domowym Ireny Kalickiej

Zastanawiając się nad fenomenem teatru i teatralności obecnych w kontekstach pozateatralnych, ciekawą refleksję proponuje Elinor Fuchs, która porównuje owe kategorie do koncepcji rozplenienia (fr. dissémination) w ujęciu Jacques’a Derridy. Są one bowiem, według niej, rozpleniającymi się źródłami nowych znaczeń, przechwyconych również przez (...)

Duszno. Erupcja sztuki w czasach opresji. Wokół wystawy WPROST 1966- 1986

Pięćdziesiąt lat temu miała miejsce pierwsza wystawa WPROST, które choć, jak mówią artyści, nie było formalną grupą, w ten sposób funkcjonowało w świadomości krytyki, środowiska i odbiorców. Drogi twórcze pięciorga twórców: Macieja Bieniasza, Zbyluta Grzywacza, Barbary Skąpskiej, Leszka Sobockiego i Jacka Waltosia, zeszły się (...)

Performerzy życia, outsiderzy sztuki. Z Joanną Pawlik rozmawia Klaudia Muca

Jak długo pracuje Pani z osobami niepełnosprawnymi? Niemal trzynaście lat. W warsztacie terapii zajęciowej w Fundacji Artes pracuję natomiast od 2003 roku. Nie mam wykształcenia terapeutycznego, jestem po malarstwie na Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, próby pracy z tymi osobami były zatem związane z moim artystycznym wykształceniem. Zawsze starałam (...)

Znikanie z pola widzenia

Wystawa Widmo, zaprezentowana w katowickim BWA, wskazuje na problem zmieniającej się tkanki miejskiej, prowadzącej niekiedy do anihilacji wartościowych artystycznie budynków, by przygotować miejsce tym często mniej ambitnym, jak galerie handlowe czy parkingi. Zarówno kuratorka Marta Lisok, jak i zaproszeni artyści postanowili pobudzić (...)

Sztuka jako miejsce uwrażliwiania na kwestie prozwierzęce

Czy sztuka może zająć szczególne miejsce w procesie uwrażliwiania na kwestie zwierzęce? Jest co prawda dziedziną zdominowaną przez intencjonalność ludzką, ale istnieją przykłady przekraczania antropocentrycznej perspektywy. Są to próby stworzenia takich warunków, w których nie używa się zwierząt, by jako symbole zaświadczały o człowieczeństwie, ale zaprasza się (...)

„Ćwiczenia w autonomii” / Tamás Kaszás we współpracy z Anikó Loránt (ex-artists’ collective)

Ćwiczenia w autonomii to próba wyobrażenia sobie przyszłych form wspólnotowego życia na Ziemi po spowodowanej katastrofą ekonomiczną i ekologiczną zagładzie obecnej cywilizacji. Zaprojektowana przez Tamása Kaszása wystawa ma charakter zbliżony do prezentacji muzeów etnograficznych. Obejmuje prace Kaszása realizowane indywidualnie i we współpracy z Anikó Loránt (ex-artists’ collective) (...)

Przed prawem, wbrew prawu, w obrębie prawa. O wystawie „Tekst i jego wykonanie”

Tekst prawniczy jest jednym z najbardziej skomplikowanych typów narracji, jakie funkcjonują w przestrzeni społecznej i kulturowej. Nie chodzi tylko o hermetyczność prawa, jego nasycenie specjalistycznymi pojęciami czy towarzyszące laikom kłopoty ze zrozumieniem sensu konkretnego przepisu. Chodzi przede wszystkim o sposób, w jaki prawo działa, o moment, kiedy (...)